Bekabeld, maar niet verbonden
Ik heb al meer dan tien jaar glasvezel. Eerst in Amsterdam, nu ook in Zwolle. Voor mij vanzelfsprekend, bijna onzichtbaar geworden. Zoals stromend water of elektriciteit: ik denk er vrijwel niet meer over na.
Steden veranderen langzaam... maar ingrijpend. Als stadsfilosoof kijk ik naar die trage bewegingen: de patronen onder het nieuws, de paradoxen tussen beleid en straatleven, de lagen die samen de stad van morgen vormen.
Op stadsfilosofie.nl verken ik die wereld via blogs en stadsbeelden. Heb je een thema in je hoofd? Zoek dan eerst of ik er al over heb geschreven.
| >> Gebruik het vergrootglas om te zoeken of ik al iets heb geschreven over een thema dat jou bezighoudt |
|---|
Permanente oplossingen voor tijdelijke problemen?
We zijn er goed in: een problemen oplossen en het meteen op een voetstuk plaatsen. Dit is dé oplossing! Maar wat als het probleem over tien jaar anders heet, of zelfs verdwenen is? Dan staat er 'een monument' voor iets wat we niet meer nodig hebben... en weten we niet hoe we het weer kunnen aanpassen.
Nederstad in de blauwe banaan
In 1989 introduceerde de Franse geograaf Roger Brunet een concept dat Europa voor het eerst als samenhangend stedelijk geheel in kaart bracht. Van Manchester en Birmingham, via Londen, de Randstad, de Vlaamse Ruit en het Ruhrgebied, door naar Frankfurt, Zürich en uiteindelijk Milaan en Turijn. Die boog van verstedelijking noemde hij de blauwe banaan.
Bouw voor wie we zijn, niet voor wie we dachten te zijn
Rij door een willekeurige uitbreidingswijk. Het maakt niet uit welke, je ziet vrijwel overal buiten de vier grote steden van Nederland hetzelfde. Rij na rij rijtjeswoningen, twee-onder-een-kappers, af en toe een vrijstaand huis. Een schommel of trampoline in de tuin, drie slaapkamers en een oprit en soms een garage voor de tweede of derde auto (of opslag van al onze spullen).
Alles stroomt... het een sneller dan het ander
Zo’n dertien jaar geleden vertelde ik over 3D printen als de derde industriële revolutie. Over hoe loodsen zouden verdwijnen, hoe de consument producent zou worden, hoe steden fysiek zouden veranderen omdat de logistiek van import en opslag overbodig werd. Niet als sciencefiction, maar als reële verwachting voor de nabije toekomst.
Iedereen heeft recht op stroom... Sommigen wat meer dan anderen...
Zo'n tien jaar geleden gebruikte ik in mijn lessen over stedelijke ontwikkeling een kaartje. Een simpele visualisatie die liet zien hoeveel stroom datacenters in Nederland verbruikten: grofweg vergelijkbaar met 200.000 huishoudens. Ik gebruikte het om studenten bewust te maken van hun eigen bijdrage... voor elke foto die ze deelden, elk YouTube-filmpje, elk berichtje staat ergens een server te draaien. Niets is gratis in energietermen. Het kaartje deed zijn werk: het kwam binnen bij de studenten.
De kleur van de stad
We denken bij hitte vaak aan de zon. Maar minstens zo belangrijk is wat die zon raakt. Een donker oppervlak neemt veel warmte op, terwijl een licht oppervlak juist meer zonlicht terugkaatst. Daardoor kan op een warme dag het temperatuurverschil tussen twee stukken straat verrassend groot zijn.
Wat hebben we voor leegstand over?
Veel ruimte in de stad wordt niet voortdurend gebruikt. Parkeerplaatsen staan uren leeg. Pleinen liggen soms stil in de middagzon. Ook tuinen zijn een groot deel van de dag gewoon… leeg.
Wat nog op de borden staat
Langs snelwegen in heel Europa staan nog altijd enorme borden met benzine- en dieselprijzen. Hoog boven het asfalt. Van verre zichtbaar. Alsof brandstof nog steeds de vanzelfsprekende kern van mobiliteit vormt.
Meer stroom, minder dak
Een gemiddeld huishouden verbruikt nog steeds ongeveer 3.500 tot 3.800 kWh per jaar. Wat verandert, is niet zozeer de vraag naar energie, maar de manier waarop we deze opwekken. In de afgelopen tien jaar zijn zonnepanelen aanzienlijk efficiënter geworden. Waar in 2015 nog circa 30 m² nodig was, is dit in 2020 gedaald naar zo'n 20 m². Tegenwoordig kunnen we zelfs vaak uitkomen op slechts 14 tot 16 m².
Altijd alles en iedereen verbonden
Mobiel internet begon als iets voor onderweg. Bellen zonder draad, een bericht sturen, daar begon het mee. En met 2G en vooral 3G kwam het mailen en sms-en er bij. De eerste apparaten waren groot, schaars en duidelijk herkenbaar. Verbinding was iets wat je had... of niet. Het was nog niet vanzelfsprekend.
Tegelwippen: de kracht van massa
Het NK Tegelwippen is dit voorjaar weer van start gegaan. Van 19 maart tot en met 31 oktober strijden gemeenten om wie de meeste tegels wisselt voor groen. Meedoen kan iedereen, gewoon in de eigen voor- of achtertuin. Klein gebaar... maar wat gebeurt er als je dat gebaar optelt?